Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα Βιβλία. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων
Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα Βιβλία. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων

Δευτέρα 10 Αυγούστου 2015

Χειρόγραφο Βόινιτς

Το πιο μυστηριώδες βιβλίο του κόσμου!
























Το χειρόγραφο Βόινιτς είναι ένα μυστηριώδες εικονογραφημένο βιβλίο με ακατανόητο περιεχόμενο. Θεωρείται ότι γράφτηκε πριν από αιώνες από κάποιον άγνωστο συγγραφέα που χρησιμοποίησε ένα άγνωστο σύστημα γραφής και ακατανόητη γλώσσα.












Κατά τη διάρκεια της γνωστής ιστορίας του, το χειρόγραφο αποτέλεσε αντικείμενο εντατικής μελέτης από πολλούς επαγγελματίες και ερασιτέχνες κρυπταναλυτές, μεταξύ των οποίων μερικοί από τους κορυφαίους Αμερικανούς και Βρετανούς αποκωδικοποιητές του Β' Παγκόσμιου Πόλεμου, κανείς τους όμως δεν κατάφερε να αποκρυπτογραφήσει έστω και μια λέξη. Αυτές οι επανειλημμένες αποτυχίες έχουν κάνει το χειρόγραφο Βόινιτς ξακουστό στην ιστορία της κρυπτογραφίας, έδωσαν όμως βάση και στην άποψη ότι το βιβλίο δεν είναι τίποτε περισσότερο από μια περίτεχνη απάτη, μια δίχως νόημα εναλλαγή τυχαίων χαρακτήρων.






Το βιβλίο είναι γνωστό με το όνομα του Πολωνο-αμερικάνου παλαιοπώλη βιβλίων Βίλφριντ Βόινιτς (Wilfrid Voynich), που το αγόρασε το 1912. Σήμερα βρίσκεται στη βιβλιοθήκη του πανεπιστημίου του Γέιλ καταλογογραφημένο σαν αντικείμενο MS408 της Βιβλιοθήκης Σπανίων και Χειρογράφων Beinecke. Η πρώτη αναπαραγωγή του κυκλοφόρησε το 2005.









Κατάλογος
των Ιδιοκτητών του βιβλίου από το 1214 έως το 1988, που πήγε στο Γέϊλ.


* Κάντε κλικ επάνω στις φωτογραφίες για μεγαλύτερη ανάλυση.

source:
Wikipedia

Και εδώ!


Κυριακή 23 Μαΐου 2010

Simone De Beauvoir

Είναι άδικο να θυμόμαστε τη Σιμόν ντε Μπωβουάρ ως σύντροφο του Ζαν-Πωλ Σαρτρ. Δεν υπήρξε απλώς η γυναίκα στο πλευρό ενός διάσημου άνδρα. Είναι άδικο γιατί ­ αν μη τι άλλο ­ συγκαταλέγεται στα πρόσωπα που βελτίωσαν τη θέση της γυναίκας στη δυτική κοινωνία. Ετσι, ακόμη και αν τα κείμενά της φαίνονται σήμερα υπερβολικά, ακόμη και αν ο φεμινισμός αντιμετωπίζεται πλέον καχύποπτα, ακόμη και αν δεν ζήσαμε τη μετάβαση σε μια προοδευτική κοινωνία, οφείλουμε να αναγνωρίσουμε τον ρόλο της. Σε αυτή και σε κάποιες άλλες «σουφραζέτες» του 20ού αιώνα χρωστούν οι γυναίκες του 21ου την ελευθερία να μιλούν δημόσια για το σώμα τους, για τις ερωτικές τους περιπέτειες, για την επιλογή τους να συζούν αντί να παντρεύονται. Της χρωστάμε επίσης το καλό παράδειγμα του διανοουμένου που επεμβαίνει με εύστοχα σχόλια στην πολιτική ζωή (ρόλος που στις ημέρες μας έχει εκλείψει...). Τέλος, μπορούμε να της αναγνωρίσουμε κάποιες καλές λογοτεχνικές σελίδες σε κείμενα με αυτοβιογραφικά στοιχεία και φιλοσοφική τοποθέτηση. Ισως δεν πρόκειται για πεζογραφικά αριστουργήματα. Ισως τα θεατρικά έργα της έχρηζαν βελτιώσεων. Η Ντε Μπωβουάρ όμως πρέπει να αντιμετωπίζεται ως προσωπικότητα, ως διανοούμενη που έδινε το "παρών" σε κάθε περίσταση (η στάση της, π.χ., στον γαλλοαλγερινό πόλεμο ήταν υποδειγματική). «Η καλεσμένη» (1943) υπήρξε το βιβλίο που την έκανε γνωστή στο αναγνωστικό κοινό, μαζί με τα αυτοβιογραφικά έργα «Οι αναμνήσεις μιας καθώς πρέπει κόρης» (1958), «La force de l' age» (1960) και «La force de choses» (1963). Δημοφιλέστερος τίτλος της όμως πρέπει να θεωρηθεί «Το δεύτερο φύλο» (1949), ένα δοκίμιο για τη θέση της γυναίκας στο μεταπολεμικό κόσμο.

Γεννημένη το 1908 στην πολύ κεντρική λεωφόρο Ρασπάιγ των Παρισίων, οφείλει το «ντε» του ονόματός της στον ευγενή πατέρα της. Ο κύριος Ντε Μπωβουάρ υπήρξε δικηγόρος που θα προτιμούσε να αφήσει τα δικαστικά μέγαρα για να εργαστεί στο θέατρο. Η μητέρα της, από την άλλη, ήταν ένθερμη καθολική μεγαλοαστικής καταγωγής. Η μικρή Σιμόν χρειάστηκε να ενηλικιωθεί για να αναθεωρήσει τις θρησκευτικές απόψεις της και να αναδεχθεί τον αθεϊσμό. Από την αδελφή της, Πουπέτ, κατά δύο χρόνια μικρότερη, διδάχθηκε τη συντροφικότητα. Παρέμειναν φίλες για μια ζωή. Ως «καθώς πρέπει κόρη», η Σιμόν ντε Μπωβουάρ υπήρξε υποδειγματική φοιτήτρια της Σορβόννης. Οι σπουδές Φιλοσοφίας μπορούν να νοηθούν φυσική απόληξη της αστικής κουλτούρας της εποχής. Στα πανεπιστημιακά έδρανα έμελλε να γνωρίσει και τον άνδρα που θα γινόταν ο σύντροφος της ζωής της. Με το πέρας των σπουδών της αποφάσισε, για την οικονομική της αυτονομία, να γίνει καθηγήτρια στο σχολείο. Ετσι, η αίθουσα της διδασκαλίας παρέμεινε επί σειρά ετών ο φυσικός της χώρος. Οταν ταξίδεψε στο Βερολίνο για να συνεχίσει τις σπουδές της, συνδέθηκε με μια νεαρή γυναίκα, την Ολγα, με την οποία σύναψε σχέση και ο Ζαν-Πωλ Σαρτρ. Η ιστορία τού τρίο καταγράφηκε επίσης σε βιβλίο: κάθε σταθμός της ζωής της έχει καταχωρηθεί στα ιδιότυπα λογοτεχνικά κείμενά της. Η πείρα ως πρώτη ύλη και φιλοσοφική προσέγγιση ως εργαλείο είναι οι κοινοί τόποι στο έργο της. Εντούτοις, δεν υπάρχει αυταρέσκεια στο αυτοβιογραφικό στοιχείο. (Αλλωστε οι σημαντικότερες σελίδες της σύγχρονης γαλλικής λογοτεχνίας είχαν αυτόν τον χαρακτήρα).
Σε ηλικία 41 ετών η Ντε Μπωβουάρ είχε μιλήσει αρκετά για τον εαυτό της, έχοντας συμπληρώσει τέσσερις αυτοβιογραφικούς τόμους, και προχώρησε στη συγγραφή του «Δεύτερου φύλου». Την ταραγμένη, «επαναστατική» δεκαετία του 1960 η Σιμόν ντε Μπωβουάρ υπήρξε πρωθιέρεια της ανατροπής· είχε δε εγκαταστήσει το ιερό της στο περίφημο καφέ Les Deux Magots, τόπο ζυμώσεων, αγορεύσεων, αντιθέσεων. Εμεινε στο πλευρό του Ζαν-Πωλ Σαρτρ ως το τέλος της ζωής του, το 1980. Τον ακολούθησε έξι χρόνια αργότερα. Ενα ζευγάρι-θρύλος. Σε τέτοιο βαθμό, ώστε είναι άδικο αλλά ταυτόχρονα αυτονόητο να θυμόμαστε την Ντε Μπωβουάρ ως σύντροφό του. Η μνήμη και εκείνου άλλωστε είναι άρρηκτα συνδεδεμένη με τη δική της.















Σάββατο 9 Ιανουαρίου 2010

Να μην ξεχάσω...


Στην Αρχαία Ρώμη, ο μέσος όρος επιβίωσης του ανθρώπου ήταν τα 22 χρόνια. Το 1900 ο μέσος Αμερικανός δεν αναμενόταν να ξεπεράσει τα 49. Αντίθετα, το 2000 το προσδόκιμο επιβίωσης ξεπέρασε τα 79.


Διανοητική υγεία: Μπορεί η νεότητα να διαρκέσει για πάντα;

Ο ανθρώπινος εγκέφαλος είναι μια πολύπλοκη μηχανή και αδιάκοπα μεταβαλλόμενη οντότητα. Οι επιστήμονες είναι σε θέση να περιγράψουν τις διεργασίες που επιτελούνται μέσα του, όχι όμως και να τις κατανοήσουν σε όλο τους το βάθος. Εξαιτίας αυτής της πολυπλοκότητας, είναι σχεδόν αδύνατο να προβλέψουμε με ακρίβεια πως θα εξελιχθεί ο εγκέφαλος ενός ατόμου με το πέρασμα των χρόνων. Οπωσδήποτε, υπάρχει ανάμεσά μας μια μικρή μερίδα ανθρώπων, οι οποίοι είναι προορισμένοι να διατηρήσουν την πνευματική τους διαύγεια αμείωτη,  απλώς και μόνο διότι είναι προικισμένοι με καλά γονίδια. Όμως ας είμαστε ρεαλιστές οι περισσότεροι από εμάς θα καταφέρουμε να θωρακίσουμε τον εγκέφαλό μας ενάντια στο χρόνο μόνο αν κάνουμε (συνειδητά ή ασυνείδητα) τις σωστές επιλογές στον τρόπο ζωής μας. Η συντριπτική  πλειονότητα των ανθρώπων δεν έχει γεννηθεί με έναν αειθαλή εγκέφαλο. Οι ήπιες μεταβολές στη μνήμη και τις υπόλοιπες διανοητικές λειτουργίες αποτελούν αναπόσπαστο τμήμα της τυπικής διαδικασίας γήρανσης.


Ωστόσο, υπάρχουν κάποια απλά μέτρα που μπορούμε να λάβουμε, προκειμένου να επιβραδύνουμε τη γήρανση του εγκεφάλου μας. Η αντιμετώπιση της οξείδωσης και των φλεγμονών, η συμμετοχή σε ορισμένες πνευματικές και σωματικές δραστηριότητες, καθώς και άλλες σχετικά απλές ενέργειες φαίνεται να έχουν εξαιρετικά ενθαρρυντικά αποτελέσματα. Λαμβάνοντας αυτά τα μέτρα οι πιθανότητες που έχει ο εγκέφαλός μας να επιβιώσει αυξάνονται σημαντικά. Όλοι μπορούμε να επωφεληθούμε από τις κατάλληλες θεραπευτικές παρεμβάσεις. Ωστόσο είναι εξαιρετικά  κρίσιμο να λάβουν τα μέτρα τους οι άνθρωποι στους οποίους η εγκεφαλική γήρανση επιτελείται με ρυθμούς ταχύτερους από τους φυσιολογικούς.
.../...


Από το βιβλίο:
Να μην ξεχάσω...
Θωράκισε από νωρίς τη μνήμη σου
Zaldy S. Tan
Εκδόσεις ΚΡΙΤΙΚΗ
Μετάφραση: Μάγδα Καραβιώτη
Επιστημονική Επιμέλεια: Αλέξης Μπιμπλής

Κυριακή 13 Δεκεμβρίου 2009

ΕΞΟΥΣΙΑ & ΑΠΛΗΣΤΙΑ


ΤΟ ΠΑΓΚΟΣΜΙΟ ΧΩΡΙΟ
(21ος αιώνας)

Σε ένα παγκόσμιο χωριό, όπως και στα πρωτόγονα χωριά, μπορούμε πάντα να ακούμε και να βλέπουμε ο ένας τον άλλον, να γνωρίζουμε πάρα πολλά ο ένας για τον άλλον, να αλληλοεπηρεαζόμαστε, ακόμα κι αν ο «άλλος» ζει σε διαφορετικό ημισφαίριο. Αυτή η νέα κατάσταση πραγμάτων αναπτύχθηκε μέσα στον 20ό αιώνα με το τηλέφωνο, τον τηλέγραφο, το ραδιόφωνο, τον κινηματογράφο, την τηλεόραση και τις αερομεταφορές· αναπτύχθηκε ταχύτατα μετά την εφεύρεση του τρανζίστορ, το 1947,* που οδήγησε στα μικροτσίπς, σε μικροσκοπικά φορητά τηλέφωνα, έξυπνες βόμβες, κατασκόπους δορυφόρους και δορυφόρους οι οποίοι στιγμιαία μεταφέρουν χρήματα, μεταδίδουν ειδήσεις, θεάματα, διαφημίσεις και αγγελίες σε όλη τη γη.

Οι ΗΠΑ είναι βασικός προμηθευτής ψυχαγωγίας με διεθνή απήχηση· επίσης, προμηθευτής ειδήσεων σε ολόκληρο των κόσμο (π.χ CNN) κύριος δημιουργός της μόδας και της μουσικής που απευθύνονται στο ευρύ κοινό· η έδρα των περισσοτέρων παγκόσμιων εταιρειών από οποιοδήποτε άλλο κράτος. Όχι μόνο οι ίδιοι οι Αμερικανοί αλλά και πολλοί άλλοι σε όλο τον κόσμο θεωρούν τις ΗΠΑ ως τη μόνη δύναμη που είναι ικανή να επιλύσει τα προβλήματα ή ως τη δύναμη που προκαλεί αυτά τα προβλήματα.

Πολυεθνικές εταιρείες κολοσσοί παίρνουν αποφάσεις που συνήθως έπαιρναν τα κράτη. Μια εταιρεία κολοσσός των ΗΠΑ πουλάει μια θυγατρική της σε άλλη χώρα. Οι υπηρεσίες έρευνας και μάνατζεμεντ παρέχονται στη θυγατρική από τη μαμά-αμερικανική. Για τις υπηρεσίες αυτές η μη αμερικανική θυγατρική επιφορτίζεται με ένα ποσό ίσο με τα κέρδη της. Επομένως τα κέρδη αυτά μεταφέρονται στις ΗΠΑ. Μεγάλες εταιρείες σε άλλες πλούσιες χώρες εκτός ΗΠΑ δρουν κατά τον ίδιο τρόπο - είναι φυσιολογική επιχειρησιακή πρακτική. Όλες, πάντως, οι πραγματικά μεγάλες εταιρείες γίνονται παγκόσμιες, πολυεθνικές, αποσπασμένες από τα εθνικά κράτη.
Οι εταιρείες αυτές, όσο είναι δυνατό, πηγαίνουν εκεί που η φορολογία είναι πιο χαμηλή, το εργατικό δυναμικό πάμφηνο, η νομοθεσία για το περιβάλλον και την εργασία ελλιπέστατη· το κάνουν αυτό μέχρι που το χάος ( η άλλη όψη της αχαλίνωτης πλεονεξίας) καθιστά ασύμφορη τη δραστηριότητά τους. Δηλαδή αναζητούν και βρίσκουν νέες διαπραγματευτικές βάσεις δικαιοδοσίας, ώσπου τα χρηματικά τους αποθέματα ισοσταθμίζονται από το κόστος της επιχειρηματικής τους δραστηριότητας υπό αβέβαιους νόμους, με ανελεύθερους πολίτες και διεφθαρμένους θεσμούς.

Στο μεταξύ πολλοί πολίτες δυτικών δημοκρατιών ανακαλύπτουν ότι έχουν να ανταγωνιστούν στην εργασία ανθρώπους της Ανατολής και του Νότου οι οποίοι έχουν μικρή διαπραγματευτική δύναμη και μεγάλη ανάγκη. Επομένως μοιράζεται κάπως ο πλούτος, μολονότι το μεγαλύτερο μέρος καταλήγει στα χέρια μεγάλων αρπάγων. Χαμηλότερα έσοδα και χαμένες φορολογικές πρόσοδοι μπορούν να αναγκάσουν κάποιες προοδευτικές δυτικές χώρες να εγκαταλείψουν σοσιαλιστικά προγράμματα, τα οποία τις καθυστούσαν προηγουμένως αντικείμενο φθόνου των λιγότερων τυχερών. Έτσι, στις πλούσιες χώρες γίνονται διαμαρτυρίες - κυρίως από τους νέους, που καταγγέλλουν την πλεονεξία των εταιρειών, την παγκοσμιοποίηση και την έμφυτη ιδιοτέλεια των υπαιτίων τέτοιων ενεργειών.
... /...


* Το τρανζίστορ εφευρέθηκε στα εργαστήρια Μπελ της Νέας Υόρκης από τρεις Αμερικανούς φυσικούς, τους Τζ. Μπαρντίν, Ου. Μπράτεν και Ου. Σόκλεϊ.

Από το βιβλίο:
Εξουσία & Απληστία
Μια Σύντομη Ιστορία του Κόσμου
Philippe Gigantès
Εκδοτικός Οίκος: Α.Α. Λιβάνη
Μετάφραση: Μαρία Παππά

Philippe Deane Gigantès, Ph.D (16 Αυγούστου 1923 - 9 Δεκεμβρίου 2004) ήταν ήρωας πολέμου, δημοσιογράφος, και γερουσιαστής των Φιλελευθέρων του Καναδά.
Ο Gigantès, ο οποίος γεννήθηκε στη Θεσσαλονίκη, υπηρέτησε στο Βασιλικό Ναυτικό κατά τη διάρκεια του Δευτέρου Παγκοσμίου Πολέμου. Μετά τον πόλεμο, έγινε δημοσιογράφος και εργάστηκε στον Observer από το 1946 μέχρι το 1961. Ενώ κάλυπτε τον πόλεμο της Κορέας ως αναταποκριτής πιάστηκε αιχμάλωτος, και πέρασε 33 μήνες σε μια φυλακή της Βόρειας Κορέας.
Το 1984, ενώ εργαζόταν ως editorialist στο Montreal Gazette, διορίστηκε στη Γερουσία του Καναδά από τον Pierre Trudeau, για τον οποίο είχε εργαστεί μεταξύ 1978 και 1980 ως ερευνητής τότε επικεφαλής του Κόμματος των Φιλελευθέρων. Υπηρέτησε στη Γερουσία μέχρι το 75ο έτος της ηλικίας του το 1998.
Ενώ ήταν στη Γερουσία υπηρέτησε σε πολλές επιτροπές, αλλά ήταν ιδιαίτερα υπερήφανος για το έργο του ως προέδρου της adhoc επιτροπής για το μέλλον της εργασίας. Η έκθεσή του έργου αυτού, δόθηκε στη δημοσιότητα από το Κοινοβούλιο με τον τίτλο «Only Work Works» και στα γαλλικά με τίτλο «Il n'y a que le Travail qui Vaille».


Σάββατο 6 Ιουνίου 2009

Η ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΗ ΤΗΣ ΕΥΤΥΧΙΑΣ

Η ΣΠΟΥΔΑΙΟΤΗΤΑ ΤΗΣ ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΗΣ
1.
 Ένα από τα ομοιόμορφα σπίτια σε κάποιο δεντρόφυτο δρόμο.
    Νωρίτερα το σπίτι αντηχούσε από τις παιδικές κραυγές και τις φωνές των ενηλίκων, αλλά από τη στιγμή που και η τελευταία ένοικος έφυγε (με το σακίδιό της)  πριν από λίγες ώρες, το σπίτι αφέθηκε να απολαύσει μόνο του το πρωινό.
    Ο ήλιος έχει ανέβει πάνω από τα αετώματα των απέναντι κτιρίων και από τα παράθυρα του ισογείου έχει πλημμυρίσει το χώρο χρωματίζοντας τους εσωτερικούς τοίχους κίτρινους -στην απόχρωση του βουτύρου-, ενώ ταυτόχρονα ζεσταίνει την πρόσοψη από κοκκώδη κόκκινα τούβλα. Κόκκοι σκόνης κινούνται στις ακτίνες του ήλιου, λες και υπακούουν στους ρυθμούς κάποιου σιωπηλού βαλς. Από το διάδρομο ακούγεται διακριτικά το βουητό των αυτοκινήτων που κινούνται βιαστικά λίγα τετράγωνα παρακάτω. Κάθε τόσο η θυρίδα του γραμματοκιβωτίου ανοίγει απότομα προκειμένου να δεχτεί κάποιο θλιβερό φυλλάδιο.
    Το σπίτι δείχνει να απολαμβάνει τη μοναξιά. Ανασυντάσσεται μετά τη νύχτα, καθαρίζοντας τους σωλήνες και τεντώνοντας τους αρμούς του. Τούτο το αξιοπρεπές και σκληραγωγημένο πλάσμα, με τις χάλκινες αρτηρίες και τα ξύλινα πόδια φωλιασμένα σ΄ένα στρώμα αργίλου,  έχει υπομείνει πολλά: μπάλες να αναπηδάνε στους πλαϊνούς τοίχους που βλέπουν στον κήπο, πόρτες να κλείνουν με πάταγο λόγω θυμού, κατακόρυφους στους τοίχους του διαδρόμου, το βάρος και τους αναστεναγμούς ηλεκτρικών συσκευών  καθώς και τις εξερευνήσεις αδέξιων υδραυλικών στα σπλάχνα του. Αποτελεί καταφύγιο για μια τετραμελή οικογένεια, παρέα με μια αποικία μυρμηγκιών γύρω από τα θεμέλια και, κατά τη διάρκεια της άνοιξης, για οικογένειες κοκκινολαίμηδων στην καπνοδόχο. Επιπλέον προσφέρει στήριγμα σε μια ευπαθή (ή απλώς νωθρή) μοσχομπιζελιά που ακουμπά στον τοίχο του κήπου και ενδίδει στο εφήμερο φλερτ ενός σμήνους μελισσών.


    Το σπίτι έχει εξελιχθεί σε πεπειραμένο μάρτυρα. Έχει υπάρξει συνεργός σε πρώιμεςαποπλανήσεις, έχει παρακολουθήσει τη μελέτη των μαθημάτων για το σχολείο, έχει δει φασκιωμένα μωρά αμέσως μετά την άφιξή τους από το μαιευτήριο, έχει εκπλαγεί μέσα στη νύχτα από ψιθυριστές
εξομολογήσεις στην κουζίνα. Έχει εμπειρία από χειμωνιάτικες νύχτες, όταν τα παράθυρά του ήταν παγωμένα σαν σακούλες από κατεψυγμένο αρακά, και σούρουπα στην καρδιά του καλοκαιριού, όταν οι τούβλινοι τοίχοι του είχαν τη ζεστασιά φρεσκοψημένου ψωμιού.

    Έχει προσφέρει όχι μόνο φυσικό αλλά και ψυχολογικό καταφύγιο. Έχει υπάρξει φύλακας μιας ταυτότητας. Στην πάροδο των χρόνων, όταν οι ιδιοκτήτες του επιστρέφουν ύστερα από περιόδους απουσίας, κοιτούν τριγύρω και θυμούνται ποιοι είναι. Οι λιθόστρωτες πλάκες στο ισόγειο αποπνέουν γαλήνη και παλιά χάρη, ενώ η συμμετρία στα ντουλάπια της κουζίνας αποτελεί πρότυπο ακλόνητης τάξης και πειθαρχίας. Το γυαλιστερό τραπεζομάντιλο με τις μεγάλες σταμπωτές νεραγκούλες στο τραπέζι της κουζίνας  υποδηλώνει μια έκρηξη ευθυμίας που έρχεται σε έντονη αντίθεση με τον παρακείμενο τραχύ τσιμεντένιο τοίχο. Κατά μήκος της σκάλας, μικροί πίνακες νεκρής φύσης που απεικονίζουν αυγά και λεμόνια εστιάζουν την προσοχή στην περιπλοκή και στην
ομορφιά των καθημερινών πραγμάτων. Στη μαρκίζα κάτω από το παράθυρο, ένα γυάλινο βάζο με βιολέτες βοηθάει στην αντίσταση κατά της θλίψης. Στο επάνω πάτωμα, ένα στενόμακρο άδειο δωμάτιο δίνει χώρο στη δημιουργία αναζωογονητικών σκέψεων, με το φεγγίτη του να ανοίγεται προς ανυπόμονα σύννεφα που μεταναστεύουν γρήγορα επάνω από γερανούς και καπνοδόχους.

    Μολονότι το σπίτι αυτό ίσως δεν προσφέρει λύσεις σε πολλά από τα προβλήματα των κατοίκων του, τα δωμάτια του προσδίδουν μια ευτυχία στην οποία η αρχιτεκτονική έχει συμβάλλει με τρόπο ξεχωριστό.
___________________

Το κείμενο αυτό είναι ένα απόσπασμα από το βιβλίο του Alain De Botton
Η ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΗ ΤΗΣ ΕΥΤΥΧΙΑΣ
Εκδόσεις ΠΑΤΑΚΗ

http://www.alaindebotton.com/

Σάββατο 30 Μαΐου 2009

Η ΜΥΘΟΛΟΓΙΑ ΙΙΙ


Ήρα και Προμηθέας

Έως αυτή τη στιγμή γυναίκες δεν έχουν εμφανιστεί στη γη. Ο Ζευς ζήτησε από τον Ήφαιστο (αδέλφια του ήταν οι Ιαπετίδες Άτλας, Επιμηθέας και Μενοίτιος) να δημιουργήσει μια γυναίκα γλυκιά και γοητευτική, την Πανδώρα.
Οι θεοί της έδωσαν ένα κουτί, μέσα στο οποίο έχουν όλοι βάλει κάτι βλαβερό, και της ζήτησαν να μην το ανοίξει. Έπειτα παντρεύτηκε εκείνον τον Επιμηθέα παρά τις προειδοποιήσεις του Προμηθέα. Βέβαια, η Πανδώρα το κουτί το άνοιξε και έτσι απλώθηκαν στη γη όλα τα κακά του κόσμου και ο Προμηθέας δέθηκε στον Καύκασο να ταϊζει τον αετό...


Αυτός λοιπόν είναι ο πρώτος σημαντικός μύθος τον οποίο όπως είπαμε δεν πρέπει να συνδυάζουμε με τη θρησκευτική ζωή. Ο μύθος αυτός αποτελεί κατά κάποιο τρόπο την έκφραση της προσπάθειας του ανθρώπου να κατανοήσει και να ερμηνεύσει αυτά που συμβαίνουν γύρω του. Οι άλλο μύθοι, ωστόσο, δεν έχουν ανάλογες προεκτάσεις.


Source: Anne Marie Buttin
Wikipedia.org


Απόσπασμα από τη «Μυθολογία» του Νίκου Τσιφόρου.

Από το χάος ξεπηδήσαμε κι έμεινε κατάλοιπο να μας παιδεύει μέχρι να ξαναγίνει χάος...Ένα πράγμα που πρέπει να 'ναι σκοτεινό, πηχτό ή νερουλό, μυστηριακό και άγνωστο. Άμα μάθουμε τι είναι, θα γίνουμε το ένα μας με το Θεό. Καλά και δεν το μαθαίνουμε. Ο Ησίοδος λέει ότι ήτανε ο Χώρος. Τρομάρα να του 'ρθει και του Ησίοδου, αλλά αφού το λέει, το λέμε. Κι ο Χώρος αυτός είχε μέσα του σε σπέρμα όλα όσα αποτελούνε το Σύμπαν. Οι πρόλογοι είναι κομμάτι αχάριστοι, αλλά δεν μπορείς να τους αποφύγεις. Μ' όλη τους την κουταμάρα, είναι βλέπεις κι απαραίτητοι. Να μη λέμε τη Μυθολογία σκέτα σαν παραμύθι, να της δώσουμε και μια μορφή. Μια αλήθεια. Όση αλήθεια μπορείς να βρεις μέσα στο μύθο. Και για να τιμήσουμε τη μνήμη του Ησίοδου, πρέπει να πούμε ότι η μυθολογική θεωρία του δεν ξεφεύγει και πολύ από την επιστημονική εξήγηση της Κοσμογονίας.
Οι θεωρίες του 'Εντιγκτον, του Λεμαίτρ, του Ρόσελ, του Χέρτζμπρουκ, του Μιλν, του Μεντζ, του Λαπλάς (πού να τις πούμε όλες) συγγενεύουν αρκετά με την Κοσμογονία του Ησίοδου. Κι εμείς που κάνουμε μυθολογία, θα ξεφύγουμε από την Επιστήμη.
"Εν αρχή ην το χάος", έτσι το θέλει κι ας λέει ο Όμηρος ότι πρώτος ήταν ο Ωκεανός που είχε παντρευτεί τη Θέτιδα. Ο Όμηρος ήταν ποιητής και ρομαντικός. Ό,τι γουστάρει το λέει. Κι άσε που μπορεί να του δίνανε και το Νόμπελ, έτσι κι έγραφε "μονοκοτυλήδονα"...


Κυριακή 10 Μαΐου 2009

Η ΜΥΘΟΛΟΓΙΑ ΙΙ


Ο πιο σπουδαίος ελληνικός μύθος:
Η δημιουργία του κόσμου και του ανθρώπου

Το Χάος έκανε δυο παιδιά, τη Νύχτα και το Έρεβος. Έρεβος, λέγανε οι αρχαίοι ό,τι βρίσκεται κάτω από τα πόδια μας, μέσα στη γη και τόσο μακριά, όσο ο ουρανός από πάνω μας. Από τη Νύχτα και το Θάνατο γεννήθηκαν ο Έρωτας και η Ημέρα.
Η δημιουργία της γης παραμένει αδιευκρίνιστη.


Η Νύχτα


Τα πρώτα ζωντανά πλάσματα ήταν τα παιδιά της γης και του Ουρανού, περίεργα τέρατα, οι Κύκλωπες και κατά κύριο λόγο οι Τιτάνες. Ο πατέρας τους ο Ουρανός, τα μισούσε. Ο Τιτάνας Κρόνος κυβερνούσε το σύμπαν με τη Ρέα, τη σύζυγό του, μέχρι την ημέρα που ο γιος του Δίας, επαναστάτησε εναντίον του. Ο Κρόνος καθώς γνώριζε ότι κάποιο από τα παιδιά του θα τον έριχνε από το θρόνο, υποχρέωνε τη γυναίκα του Ρέα, να του παραδίδει τα νεογέννητά της, τα οποία, έπειτα, καταβρόχθιζε.
Όταν γεννήθηκε ο Δίας, όμως, η Ρέα, αντί για το νεογέννητο, έδωσε στον Κρόνο μια πέτρα τυλιγμένη στα σπάργανα, την οποία αυτός κατάπιε στη συνέχεια. Όταν ο Δίας μεγάλωσε, εξανάγκασε τον πατέρα του να βγάλει από την κοιλιά του την πέτρα και τα πέντε πρώτα παιδιά που είχε καταπιεί. Η πέτρα τοποθετήθηκε στους Δελφούς. Ο πόλεμος μεταξύ του Κρόνου και των παιδιών του ήταν φοβερός` μπορεί κανείς να δει την αναπαράσταση του στη δωρική ζωφόρο του Παρθενώνα. Οι τιτάνες νικήθηκαν και ο Δίας τους τιμώρησε χωρίς έλεος. Ο Άτλας για παράδειγμα καταδικάστηκε να σηκώνει τη γη στους ώμους του. Έμεινε στον Δία να ξεφορτωθεί τον Τυφώνα και τους Γίγαντες.


Ο Έρως


Μέχρι το σημείο αυτό, δεν είχε εμφανιστεί κανένα ανθρώπινο ον. Ένας από τους Τιτάνες, που από την αρχή της διαμάχης είχε πάρει το μέρος του Δία, ανέλαβε να δημιουργήσει τον άνθρωπο. Αυτός ήταν ο Προμηθέας, ο οποίος συνοδευόταν από τον αδελφό του Επιμηθέα, ένα άμυαλο ον, που έδωσε όλα τα δώρα στα ζώα και δεν άφησε τίποτα για τους ανθρώπους. Τότε ζήτησε τη βοήθεια του Προμηθέα, ο οποίος αρχικά έδωσε στους ανθρώπους την ικανότητα να στέκονται όρθιοι. Έπειτα έκλεψε από το άρμα του Ήλιου τη φωτιά, την οποία έδωσε στους ανθρώπους μ΄ έναν πυρσό.
                       
Συνεχίζεται

Source: Anne Marie Buttin
Wikipedia.org




Παρασκευή 1 Μαΐου 2009

Η ΜΥΘΟΛΟΓΙΑ

Η αρχαία Ελλάδα,μεταξύ του 700 & 600 π.Χ.

Δεν είναι εύκολο να κατανοήσει κάποιος πως ένας λαός με σκέψη ορθολογιστική, όπως ήταν οι Έλληνες, επινόησε τόσο εξωπραγματικές ιστορίες και έφτασε να τις πιστέψει. Ουσιαστικά η μυθολογία είναι το ακριβώς αντίθετο της λογικής, του λόγου.
Για να μπορέσουμε να το εξηγήσουμε, πρέπει πρώτα να αποδεσμεύσουμε τη θρησκεία από τη μυθολογία. Αν κάποιοι μύθοι προσπαθούν να εξηγήσουν κάποια φυσικά φαινόμενα που συνδέονται με μια θεότητα (π.χ. η λατρεία της Δήμητρας συνδέεται με το φυτικό κύκλο της αναγέννησης της φύσης), ωστόσο δεν μπορούμε να επεκτείνουμε τη σχέση αυτή με το σύνολο της μυθολογίας. Πρέπει πρώτα απ΄όλα να κατανοήσουμε ότι η ιεροτελεστία προηγούνταν του μύθου. Μπροστά σε ένα τελετουργικό αρχαίο και δυσνόητο, συνέθεσαν την ιστορία του θεού, τον τοποθέτησαν μέσα στο χωροχρόνο, του έδωσαν ποικίλα επίθετα, ανάλογα με τις ιδιότητες που εμφανίζει. Έπρεπε να βρεθούν εικόνες εύληπτες για το μέσο άνθρωπο, με τις οποίες να μπορέσει να ταυτιστεί. Η μυθολογία αναπτύχθηκε σε συνάρτηση με δυο άλλες αρχές της ελληνικής θρησκείας, τον πολυθεϊσμό και τον ανθρωπομορφισμό.

Δελφοί

Η ανάγνωση των μύθων δεν ήταν απλώς ψυχαγωγία. Πολλές θεωρίες που αναπτύχθηκαν με τον καιρό είχαν ξεκινήσει από τους μύθους. Ωστόσο θα χρειαζόταν πολύς χρόνος και θα ήταν ιδιαίτερα σύνθετο αν επιχειρούσαμε να τις αναλύσουμε. Μπορούμε μόνο να επισημάνουμε τις πιο πρόσφατες. Ο G. Dumézil διατύπωσε την άποψη ότι η κοινωνική οργάνωση, σύμφωνα με τις τρεις βασικές λειτουργίες των ινδοευρωπαϊκών λαών, εθνική κυριαρχία, πόλεμος και οικονομική παραγωγή, αντικατοπτρίζονται στη θρησκεία. Και όμως, κι ο ίδιος συμπέρανε ότι η θεωρία αυτή είναι αρκετά δύσκολο να αποδειχθεί σε σχέση με την ελληνική θρησκεία.
Οι σύγχρονοι ψυχολόγοι βλέπουν στους μύθους ένα μέσο για να έρθουν στο φως οι εσωτερικές πνευματικές διεργασίες και το υποσυνείδητο του ανθρώπου.
Πρέπει να προσθέσουμε ότι κάποιοι μύθοι επέτρεψαν στους Έλληνες πολίτες να μάθουν και να διεκδικήσουν το απώτερο παρελθόν της οικογένειας και των θεσμών τους. Όλοι οι αστικοί οργανισμοί έχουν κάποια ιστορία που τονίζει το παρελθόν και την αξία τους.
Όπως αναφέρει ο P. Grimal (La religion grecque): «Ο Ελληνισμός προσέφερε θεμελιώδες έργο για την πρόοδο της ανθρώπινης σκέψης. Χάρη στη μυθολογία, το ιερό στοιχείο σταμάτησε να είναι τρομακτικό και ένα σκοτεινό μέρος της ψυχής άνοιξε τις πύλες του στη σκέψη».


Ο ΗσίοδοςΟ Όμηρος

Μπορεί ο Όμηρος και ο Ησίοδος να δημιούργησαν την γενεαλογία των θεών, όμως το έργο τους δεν θεωρούνταν σε καμιά περίπτωση ιερό. Κάθε άνθρωπος είχε το δικαίωμα να μην πιστεύει, αρκεί να μη δρούσε ενάντια στις ιερουργίες και τις τελετές. Η πίστη του πληθυσμού είχε συγχωνευτεί με την ιεροτελεστία. Οι ιερουργίες δεν αμφισβητήθηκαν ποτέ και διατηρηθήκαν για μεγάλο χρονικό διάστημα.


Συνεχίζεται

Source: Anne Marie Buttin
Marie Delcourt
Wikipedia.org

Κυριακή 11 Ιανουαρίου 2009

Μάθε να λες όχι





...Μια ατέλειωτη σειρά ανθρώπων που δεν μπόρεσαν να πουν «όχι»!Αυτές τις ιστορίες τις ξέρετε, συμβαίνουν δίπλα μας στους φίλους, τους συναδέλφους, την οικογένειά μας. Πρόκειται για μια «συλλογική συμφορά», λες και είμαστε όλοι ανίκανοι να αρνηθούμε όταν μας πιέζουν να κάνουμε κάτι που δεν θέλουμε ή δεν μπορούμε, και τελικά, αντί να το αποφύγουμε, το υπομένουμε μαρτυρικά. Δεν τολμάμε να εκφέρουμε διαφορετική άποψη, να εκφράσουμε τις επιθυμίες μας και να διεκδικήσουμε τα δικαιώματά μας. Ακόμα κι όταν υποφέρουμε, καταλήγουμε να κάνουμε αυτό που δεν θέλουμε, να αποδεχτούμε τις ιδέες που κατά βάθος απορρίπτουμε, επειδή νομίζουμε ότι πρέπει να ζούμε και να φερόμαστε όπως «όλος ο κόσμος».

Όλοι μας όμως το μετανιώνουμε πικρά και κατηγορούμε τον εαυτό μας επειδή δεν καταφέραμε να αρνηθούμε. Και, μέσα μας, τρέφουμε την κρυφή ελπίδα ότι μια μέρα θα καταφέρουμε κι εμείς να πούμε «όχι»!



MARIE HADDOU
Εκδόσεις ΚΡΙΤΙΚΗ
Σειρά: Ψυχολογία για όλους


Κυριακή 19 Οκτωβρίου 2008

Η Καταιγίδα

Η Αυτοκρατορία των Ούννων


...Η καταιγίδα που επρόκειτο να ξεσπάσει θα συνέτριβε τη Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία. Τους κεραυνούς τους έχουμε ήδη ακούσει: Ήταν τα γερμανικά φύλα που είχαν φτάσει στα σύνορα, οι επιδρομές των Κίμβρων και των Τευτόνων, οι πόλεμοι που διεξήγαγαν ο Καίσαρας, ο Αύγουστος, ο Τραϊανός, ο Μάρκος Αυρήλιος και πολλοί άλλοι ενάντια σ΄ αυτά τα φύλα, στην προσπάθειά τους να τα εμποδίσουν να εισβάλουν στην αυτοκρατορία.
Τώρα όμως η καταιγίδα πλησίαζε. Ερχόταν από την άλλη άκρη του κόσμου, μακριά, εκεί όπου ο Κινέζος αυτοκράτορας Τσιν Σι Χουανγκ Τι (Qin Shi Huang ), ο εχθρός της ιστορίας, είχε χτίσει το τείχος του.

Τσιν Σι Χουανγκ Τι (σύγχρονο άγαλμα)


Καθώς οι ασιατικές ορδές ιππέων από τη στέπα δεν μπορούσαν πια να κάνουν επιδρομές στην Κίνα, κινήθηκαν προς τα δυτικά, αναζητώντας νέα μέρη. Αυτοί τη φορά ήταν οι Ούννοι.



Στη δύση δεν είχαν ξαναδεί τέτοιες φυλές – μικρόσωμοι κίτρινοι άνθρωποι με σκιστά μάτια και τρομακτικές ουλές στο πρόσωπο τους. Ήταν σαν Κένταυροι, αφού σχεδόν ποτέ δεν ξεκαβαλίκευαν τα μικρόσωμα και γρήγορα άλογά τους – πολλές φορές πάνω στα άλογά τους κοιμόνταν, έκαναν τα συμβούλιά τους ή έτρωγαν, ιππεύοντας με το ωμό κρέας κάτω από τη σέλλα τους για να μαλακώσει.



Έκαναν επίθεση με τρομακτικά ουρλιαχτά και υπό τον ήχο του μανιασμένου καλπασμού, ρίχνοντας στους εχθρούς τους τα βέλη σαν βροχή. Μετά έκανα μεταβολή κι έφευγαν σαν αστραπή. Αν οι εχθροί τους τους έπαιρναν στο κατόπι, οι Ούννοι, όπως κάθονταν στην σέλα, γύριζαν τον κορμό τους κι έριχναν προς τα πίσω στο διώκτη τους. Ήταν πιο γρήγοροι, δόλιοι και αιμοδιψείς από οποιαδήποτε άλλη φυλή. Μέχρι και οι γενναίοι Γερμανοί τράπηκαν σε φυγή όταν ήρθαν αντιμέτωποι μαζί τους.

Μια από αυτές τις γερμανικές φυλές, οι Βησιγότθοι, θέλησε να βρει καταφύγιο στην Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία, η οποία τους δέχτηκε. Σύντομα όμως ξέσπασε λιμός, έτσι η κατάσταση δεν άργησε να οδηγήσει σε πόλεμο με τους φιλοξενούμενους της αυτοκρατορίας. Οι Βησιγότθοι προχώρησαν ως την Αθήνα, την οποίαν λεηλάτησαν, έπειτα κινήθηκαν προς την Κωνσταντινούπολη, και τελικά το 410 μ.Χ. Αφού συσπειρώθηκαν γύρω από το βασιλιά τους Αλάριχο, στράφηκαν προς την Ιταλία και κατέκτησαν τη Ρώμη.

Ρώμη

Όταν ο Αλάριχος πέθανε κινήθηκαν προς το βορρά κι έφτασαν πρώτα στη Γαλατία και στη συνέχεια στην Ισπανία, όπου εγκαταστάθηκαν. Για να αμυνθούν ενάντια στους Βησιγότθους, οι Ρωμαίοι αναγκάστηκαν να ανακαλέσουν στρατεύματα από τα συνοριακά οχυρά στη Γαλατία και τη Βρετανία, το Ρήνο και το Δούναβη. Έτσι τα πολυάριθμα γερμανικά φύλα, που περίμεναν αυτή τη στιγμή εδώ και αιώνες, όρμησαν μέσα στην Αυτοκρατορία.

Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία
Σουηβοί, Φράγκοι και Αλαμαννοί πέρασαν το Ρήνο με τα κάρα τους που έτριζαν καθώς τα έσερναν τα βόδια, μιας και ήταν φορτωμένα με τις γυναίκες και τα παιδιά και όλο το βιος τους. Γιατί ακόμα και όταν ηττούνταν πίσω τους ακολουθούσαν νέα φύλα, Τα οποία στο τέλος κατάφερναν να νικήσουν. Χιλιάδες σκοτώνονταν, αλλά δεκάδες χιλιάδες ακολουθούσαν.

Η Μετανάστευση των Βησιγότθων

Η εποχή αυτή ονομάζεται εποχή της μετανάστευσης των φύλων. Ήταν η καταιγίδα που διέλυσε τη Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία και την οδήγησε σε αφανισμό. Γιατί τα γερμανικά φύλα δεν σταμάτησαν όταν έφτασαν στη Γαλατία και την Ισπανία. Οι Βάνδαλοι π.χ. διέσχισαν την Ιταλία, πέρασαν τη Σικελία και κατέβηκαν στην Αφρική. Κατέλαβαν την αρχαία Καρχηδόνα το 439 μ. Χ. και έστησαν εκεί μια ναυτική βάση, από την οποία εξορμούσαν τα πειρατικά τους πλοία για να κάψουν και να λεηλατήσουν τις παράκτιες πόλεις. Ακόμα και η Ρώμη λεηλατήθηκε φρικτά από τους Bανδάλους. Σήμερα μιλάμε ακόμα για «βανδαλισμούς», αν και οι Βάνδαλοι δεν ήταν χειρότεροι από άλλα φύλλα. //…


Η Σύγκλιτος

Το παραπάνω κείμενο είναι ένα απόσπασμα από το βιβλίο του E.H. Gombrich.
Μικρή ιστορία του κόσμου.

Κατάφερε να αφηγηθεί την ιστορία της ανθρωπότητας από την εποχή του λίθου έως την εποχή της πυρηνικής ενέργειας, σύντομα περιεκτικά, αλλά και με πειστικό τρόπο για τους νεαρούς αναγνώστες του. Ζωντανεύει με γλώσσα απλή και γλαφυρή την ιστορία του κόσμου, τα επιτεύγματα του ανθρώπου, τη μετάβαση από την μια ιστορική περίοδο στην άλλη, τις σημαντικότερες προσωπικότητες και συγκρούσεις με τέτοιο τρόπο, που ο αναγνώστης συλλαμβάνει αμέσως αυτή την μακρά και περίπλοκη πορεία.

Εικόνες από τη wikipedia.org και google/images

Σάββατο 16 Αυγούστου 2008

Αρματοδρομία

…Ο νικητής του αγώνα δρόμου έδινε το όνομά του στην Ολυμπιάδα.




Η πολιτιμότερη νίκη ήταν αυτή στην αρματοδρομία, που θύμιζε το θρύλο του Πέλοπα, όπως παριστάνεται στο αέτωμα του ναού του Δία στην Ολυμπία. Σύμφωνα με το μύθο, ο Οινόμαος ήταν βασιλιάς της Πίσας, γιος του θεού Άρη. Με τη σύζυγό του Ευαρέτη απέκτησαν μια πανέμορφη κόρη την Ιπποδάμεια, την οποία ο Οινόμαος δεν ήθελε να την παντρέψει, γιατί κατά μια εκδοχή την είχε ερωμένη και κατά μιαν άλλη είχε πιστέψει σε ένα μαντικό χρησμό ότι θα φονευόταν από το γαμπρό του. Διακήρυσσε λοιπόν ότι θα έδινε ως σύζυγο την Ιπποδάμεια σε όποιον νικούσε σε αρματοδρομία αντοχής, με αφετηρία τον ναό του Δία στην Ολυμπία και τέρμα το Ναό του Ποσειδώνα στον Ισθμό της Κορίνθου.

A modern recreation of chariot racing in Puy du fou

Καθώς είχε σπουδαία και πολύ γρήγορα άλογα, δώρο του πατέρα του, του Άρη, και είχαν θεϊκή δύναμη και αντοχή, ο Οινόμαος νικούσε πάντα τον αντίπαλό του και υποψήφιο γαμπρό του. Στην συνέχεια σκότωνε τον ηττημένο.



Ο Πέλοπας αρχηγός των Αχαιών , παρουσιάστηκε για να διαγωνιστεί με τον Οινόμαο και ζήτησε την κόρη του για γυναίκα, αφού είχε φροντίσει να εξαγοράσει προηγουμένως τον Μύρτιλο, τον ηνίοχο του Οινόμαου, γιο του θεού Ερμή.
Ο Πέλοπας υποσχέθηκε στον Μύρτιλο ότι θα του έδινε το μισό βασίλειο ή την Ιπποδάμεια για μια νύχτα. Τότε ο Μύρτιλος αντικατέστησε τα καρφιά του άξονα του μπροστινού τροχού, στο άρμα του βασιλιά, με κέρινα. Μόλις ξεκίνησε ο αγώνας το τέθριππο του βασιλιά αναποδογύρισε και ο Οινόμαος σκοτώθηκε. Ο Πέλοπας κέρδισε τον αγώνα χωρίς δυσκολία και παντρεύτηκε την Ιπποδάμεια.


Η αναπαράσταση του Οινόμαου στην αρματοδρομία κοσμούσε το ανατολικό αέτωμα του περίφημου Ναού του Δία στην Ολυμπία.
Από τον μύθο εμπνεύσθηκαν οι μέγιστοι των τραγικών ποιητών Ευριπίδης και Σοφοκλής και συνέγραψαν και οι δύο τραγωδίες με τίτλο « Οινόμαος».



Εικόνες από: www.wikipedia.org
Αναγνώσματα: Anne Marie Buttin, Η κλασική Ελλάδα
Wikipedia

Κυριακή 3 Αυγούστου 2008

ΚΙΝΑ, πριν από τους Ολυμπιακούς


Όταν ήμουν μαθητής, η Κίνα ήταν για μας «η άκρη του κόσμου». Το πολύ πολύ να είχαμε δει μερικές ζωγραφιές πάνω σε φλιτζάνια τσαγιού ή βάζα, κι έτσι φανταζόμασταν μια χώρα με βλοσυρά ανθρωπάκια με μακριές κοτσίδες, με υπέροχους κήπους και τοξωτά γεφύρια, με πυργίσκους που από την κορυφή τους κρέμονταν καμπανίτσες που ηχούσαν.


Φυσικά ποτέ δεν υπήρξε μια τέτοια παραμυθένια χώρα, παρ΄ όλο που είναι αλήθεια ότι οι Κινέζοι ήταν αναγκασμένοι για τριακόσια περίπου χρόνια να έχουν τα μαλλιά τους πλεγμένα κοτσίδα, και ότι πρωτοέγιναν γνωστοί στην Ευρώπη από τα μικρά, κομψά αντικείμενα από πορσελάνη και φίλντισι που κατασκεύαζαν οι επιδέξιοι τεχνίτες τους. Οι αυτοκράτορές τους κυβερνούσαν τη χώρα από το ανάκτορο της πρωτεύουσας παραπάνω από χίλια χρόνια. Οι θρυλικοί Κινέζοι αυτοκράτορες αυτοαποκαλούνταν «γιοι του ουρανού», όπως οι Αιγύπτιοι φαραώ ονομάζονταν «γιοι του ήλιου».
Πριν 2500 χρόνια τίποτε απ΄ όλα αυτά δεν είχε ακόμα συμβεί, αν και η Κίνα ήταν από τότε ένα πανάρχαιο, αχανές βασίλειο. Στα χωράφια της καλλιεργούσαν ρύζι και σιτάρι πολλά εκατομμύρια ακούραστοι χωρικοί, ενώ στις μεγάλες πόλεις οι άνθρωποι περιδιάβαιναν στους δρόμου ντυμένοι με μεγαλοπρεπή μεταξωτά ενδύματα.
Qin Shi Huang
…Τελικά το 221 π.Χ. επικράτησε ένας – ο Τσιν Σι Χουάνγκ Τι (Qin Shi Huang), ο πρώτος αυτοκράτορας ολόκληρης της Κίνας, ο οποίος αυτοαποκαλούνταν «γιος του ουρανού». Κι επειδή η αυτοκρατορία ήταν τόσο μεγάλη που σε κάθε άκρη της μιλούσαν διαφορετικοί γλώσσα, είναι βέβαιο ότι θα είχε καταρρεύσει αν δεν υπήρχε κάτι κοινό να τους συνδέει όλους. Αυτή ήταν η γραφή.
«Μια στιγμή» θα πεις «τι νόημα έχει η κοινή γραφή όταν υπάρχουν διαφορετικές γλώσσες, οπότε κανείς δεν μπορεί να διαβάσει και να καταλάβει τι είναι γραμμένο;». Όμως η κινέζικη γραφή είναι κάτι το εντελώς μοναδικό: Μπορείς να τη διαβάσεις ακόμα κι αν δεν καταλαβαίνεις ούτε λέξη από τη γλώσσα. Αυτό είναι μαγεία, θα πεις. Όχι, κάθε άλλο, δεν είναι τόσο περίπλοκο. Αντί για λέξεις γράφεις πράγματα. Αν θέλεις να γράψεις «ήλιος», κάνεις μια ζωγραφιά κάπως έτσι 日. Αυτό τώρα μπορείς να το προφέρεις «ήλιος», ή « sonne » στα γερμανικά, ή «sun» στα αγγλικά, ή ακόμα και «jin» στα μανδαρινικά, παραμένει όμως κατανοητό στον καθένα που ξέρει το χαρακτήρα.
Ας πούμε ότι θέλεις να γράψεις «δέντρο». Σχεδιάζεις πάλι πολύ απλά με δυο τρεις γραμμούλες, ένα δέντρο κάπως έτσι : 木 . Στα μανδαρινικά προφέρεται «mu», αλλά δεν χρειάζεται να το ξέρεις αυτό για να καταλάβεις πως λέει «δέντρο».
«Ωραία» θα μου πεις «με τα πράγματα μπορώ να καταλάβω πως γίνεται, απλώς τα ζωγραφίζουμε. Τι κάνουμε όμως άμα θέλουμε να γράψουμε «άσπρο»; Χρωματίζουμε το χαρτί με άσπρη μπογιά; Ή άμα θέλουμε να γράψουμε «ανατολή»; . Κι όμως, θα δεις πως υπάρχει λογική. Γράφεις άσπρο απλώς ζωγραφίζοντας κάτι λευκό –π.χ. μια αχτίδα του ήλιου: `日:. Μια γραμμή που βγαίνει από τον ήλιο σημαίνει «άσπρο», «weib» στα γερμανικά, «white» στα αγγλικά και πάει λέγοντας. «Και την ανατολή»; Η ανατολή είναι εκεί που ξεπροβάλλει ο ήλιος πίσω απ΄ τα δέντρα. Έτσι κάνω μια ζωγραφιά με την εικόνα του ήλιου πίσω απ΄ αυτήν του δέντρου: 日木

Το παραπάνω κείμενο είναι ένα απόσπασμα από το βιβλίο του E.H. Gombrich.

Μικρή ιστορία του κόσμου.

Κατάφερε να αφηγηθεί την ιστορία της ανθρωπότητας από την εποχή του λίθου έως την εποχή της πυρηνικής ενέργειας, σύντομα περιεκτικά, αλλά και με πειστικό τρόπο για τους νεαρούς αναγνώστες του. Ζωντανεύει με γλώσσα απλή και γλαφυρή την ιστορία του κόσμου, τα επιτεύγματα του ανθρώπου, τη μετάβαση από την μια ιστορική περίοδο στην άλλη, τις σημαντικότερες προσωπικότητες και συγκρούσεις με τέτοιο τρόπο, που ο αναγνώστης συλλαμβάνει αμέσως αυτή την μακρά και περίπλοκη πορεία.

Εικόνες από τη wikipedia.org

http://en.wikipedia.org/wiki/Chinese/

Σάββατο 31 Μαΐου 2008

Η βλακεία ως παράγων του ανθρώπινου βίου

Το βιβλίο

Άνθρωπος των γραμμάτων ο Καρζής και διόλου τυχάρπαστος, ελκύεται -και μάλλον ενδίδει- σ' ένα παλιό θέμα το οποίο παραμένει άλυτο. Τι θα κάνουμε με τους «βλάκες» σ' αυτήν τη ζωή; Ο πρώτος πληθυντικός αφορά, βέβαια, τους εκ γενετής έξυπνους, οπότε οι δύο συνασπισμοί αντιπαρατάσσονται με τρόπο που παρουσιάζει το εξής αλλόκοτο: ενώ οι έξυπνοι παραπονούνται διαρκώς για τους ηλίθιους (και γράφουν γι' αυτούς), οι ηλίθιοι ουδέποτε έγραψαν για τους έξυπνους (πιθανότατα επειδή πιστεύουν ότι ανήκουν στη συνομοταξία τους). my brains, by Liz Henry
Το παλιότερο βιβλίο του Λεμπέση είχε το ίδιο θέμα και ανάλογες λαχτάρες στην ανάπτυξη. Ουσιαστικά, με το βλάκα κανείς δεν ασχολείται. Εκείνο που πληγώνει όλους μας είναι ο φιλισταϊσμός της σύγχρονης κοινής γνώμης, η οποία υποβάλλεται στο δράμα της απροσωπίας υπό μορφή ντεμέκ πολυγνωσίας.
Κωστής Παπαγιώργης

Διαβάζοντας τα παραπάνω στο Αθηνόραμα,
με παρότρυναν να αγοράσω το βιβλίο, του Θόδωρου Καρζή.

Ψάχνοντας στο διαδίκτυο βρήκα και ένα συν-blogger, που είχε μια σχετική αναφορά στο βιβλίο. Παρακάτω διαβάστε ένα ενδιαφέρον απόσπασμα απ΄ αυτό, θα σας αρέσει σίγουρα.

...Στο πιθηκοειδές άνθρωπος, που σεμνύνεται να θεωρεί τον εαυτό του ως "το τελειότερο θηλαστικό"(δεν είναι γνωστή η γνώμη των άλλων θηλαστικών περί του θέματος), ο εγκέφαλος ή μυαλό, ζυγίζει περίπου 1.300 γραμμάρια και χωρίζεται σε διάφορα μέρη, το καθένα με τον δικό του λόγο παρουσίας και τον δικό τρόπο λειτουργίας. Το πιο ενδιαφέρον απ΄ αυτά είναι ο φλοιός, μια μεμβράνη που περιβάλλει την υπόλοιπη γλοιώδη μάζα και τη συγκρατεί για να μη σκορπίσει.
Human brain. by Gaetan Lee Ο φλοιός αποτελείται από (μόλις) 100 δισεκατομμύρια κύτταρα, σύμφωνα με τους εξερευνητές του, που βεβαιώνουν ότι τα μέτρησαν και, ασφαλώς, κανείς δεν θα είχε τη δύναμη και την αντοχή να τους το αμφισβητήσει. Από τα κύτταρα αυτά άλλα είναι αδρανή, σαν τους κλασικούς υπαλλήλους του ελληνικού Δημοσίου, και άλλα δραστήρια, σαν τους επιχειρηματίες που ξεθεώνονται στη δουλειά να μαζέψουν χρήμα για τους κληρονόμους τους. Τα δραστήρια κύτταρα, απλωμένα σε μια συμπαγή παράταξη έξι στοιβάδων, συγκρατούν την θρυλική στρατιά της φαιάς ουσίας, αιχμή του δόρατος στον αγώνα για την παραγωγή ενός άυλου προϊόντος, που οι άνθρωποι συνηθίζουν να το αποκαλούν πνεύμα ή νόηση ή διάνοια. Καθώς ο πληθυσμός της γης κυμαίνεται σήμερα γύρω στα έξι δισεκατομμύρια, αν πολλαπλασιάσουμε αυτόν τον αριθμό επί τα 100 δισεκατομμύρια κύτταρα που διαθέτει ο κάθε χωριστός εγκέφαλος, βλέπουμε ότι κυκλοφορούν στην οικουμένη 600 πεντάκις εκατομμύρια κύτταρα μαχόμενα (υποτίθεται) για την παραγωγή πνεύματος. Είναι πασίδηλο πως ουδέποτε στη Φύση, και πολύ λιγότερο στην ιστορία, έχει παρατηρηθεί μια τέτοια τρομαχτική σε αριθμό συγκέντρωση στρατεύματος - αλλά και με τα πενιχρότερα αποτελέσματα. Όπως θα δούμε αμέσως, παρά τις προσπάθειες των κυττάρων, πνεύμα παράγεται δευτερευόντως, ενώ το κύριο προϊόν που ξεχύνεται και κατακαλύπτει τα πάντα είναι η βλακεία...
Brain Anatomy Chart by cobalt123
Εκδόσεις Καστανιώτη 2007

Εικόνες από το www.flickr.com/